Meyxanənin küncündəki köhnə bədbinlik

Anar Aminin bu şeiri klassik meyxana və ya badə şeirləri ənənəsindən qidalanan, lakin bir qədər didaktik və sadəlövh intonasiya ilə seçilən bir nümunədir. Müəllif bədbinlik, taleyin hökmü və məişət qaçqınlığı kimi mövzuları ələ alaraq, lirik qəhrəmanın çıxılmazlığını meyxanəçi ilə dialoq fonunda təqdim edir. Dil təmiz və anlaşıqlıdır, lakin müasir poeziyanın tələb etdiyi metaforik dərinlikdən bir qədər uzaqdır.

Əsərin ən güclü cəhəti ritmik axıcılığıdır. Mətn oxunarkən musiqili bir tempə malikdir və meyxanə mühitinin o məşhur «süz, düz, yüz» kimi qafiyə oyunlarını yerində istifadə edir. Bu, şeiri ədəbi mətn olmaqla yanaşı, həm də oxunaqlı bir nəğməyə çevirir. Lirik qəhrəmanın «gedib döyməyə bir qapım yoxdur» etirafı sosial izolyasiyanı və mənəvi boşluğu uğurlu bir şəkildə ifadə edir.

Bununla belə, şeirdəki bəzi ifadələr çox işlənmiş və şablon xarakteri daşıyır. «Baxtsız gələn qonaq», «başa gələn çəkilir» kimi kəlmələr artıq folklorlaşdığı üçün oxucuda yenilik hissi yaratmır. Müəllif bu mövzunu daha orijinal obrazlarla təqdim edə bilərdi. Şeir sanki bir qəlibin içində sıxılıb qalıb və özünəməxsus bir imza atmaqdan qaçır.

Cəsarət məsələsinə gəldikdə, Anar Aminin meyxanəni bir sığınacaq, bir növ «ruhi xəstəxana» kimi təsvir etməsi cəsarətli olsa da, bu, klassik ədəbiyyatımızda çox işlənmiş bir cığırın təkrarıdır. Paranoyya portalı üçün bu mətn «axmaqların qorxduğu» bir yer deyil, əksinə, hər kəsin bildiyi, təhlükəsiz və tanış bir məkandır.

Nəticə etibarilə, bu əsər qələm təcrübəsi üçün uğurlu olsa da, ədəbi cəhətdən bir qədər köhnəpərəst qalır. Müəllifin dil duyumu yaxşıdır, lakin o, özünü ənənənin kölgəsindən xilas etməli və daha kəskin, daha qeyri-adi metaforalar axtarışına çıxmalıdır. Meyxanəçi sadəcə şərab süzən deyil, bəlkə də qəhrəmanın vicdan aynası ola bilərdi.