Boni Qrir: Britaniyalı-amerikalı yazıçı və tənqidçi 77 yaşında vəfat edib

Paranoyya.com saytı BBC-ə istinadən xəbər verir ki, Britaniyalı-amerikalı yazıçı və mədəniyyət şərhçisi Boni Qrir qısa sürən xəstəlikdən sonra 77 yaşında vəfat edib. Bu barədə onun həyat yoldaşı məlumat verib.

"Dərin kədər" hissi ilə bəyanat yayan Qririn həyat yoldaşı Devid Hatçins qeyd edib ki, tanınmış dramaturq və tənqidçi öz "intellekti, cəsarəti və özünəməxsus səsi" ilə "Britaniya mədəni və ictimai həyatına davamlı töhfə" verib.

O əlavə edib: "Mənim üçün o, həm tərəfdaşım, həm sirdaşım, həm də ilham mənbəyim idi və həyatımı onunla bölüşdüyüm üçün özümü çox şanslı hesab edirəm".

Hatçins sözlərinə belə davam edib: "Boniyə ən yaxın olanlar onun səmimiyyətini, yumorunu, səxavətini və insanları bir araya gətirmək üçün göstərdiyi qeyri-adi bacarığını xatırlayacaqlar".

BBC-nin aparıcısı Klayv Mayri başqaları ilə yanaşı, ona ehtiramını bildirərək X sosial şəbəkəsində yazıb: "Bu, çox böyük şokdur. O, mənim dostum və müəllimim idi, onun yoxluğunu ürəkdən hiss edəcəyəm".

Keçmiş baş nazirin müavini Devid Lemmi Qriri "güclü söz ustası və sənətkar, natiq və tələbkar bir şəxs" adlandırıb.

O əlavə edib ki, Qrir "əsl həyat enerjisi" idi və o, 2009-cu ildə BBC-nin Question Time proqramında o vaxtkı Britaniya Milli Partiyasının (BNP) lideri Nik Qriffinlə qarşılaşarkən göstərdiyi "sakit cəsarəti heç vaxt unutmayacaq".

Lemmi bildirib: "Mən onun müəllimliyini və dostluğunu üçün darıxacağam".

Londonun meri Sadiq Xan bildirib ki, Qririn səsi "Britaniyanın mədəni müzakirələrinə cəsarət, yumor və humanizm" gətirib.

O deyib: "O, bir çox başqalarına ilham verdi və onlar üçün qapılar açdı. O, həm də çox əyləncəli idi - mən onun dostluğu üçün çox darıxacağam".

1948-ci ildə Çikaqoda anadan olan Qrir gənc yaşlarından pyeslər yazıb, daha sonra doğma şəhərində teatr təhsili alıb və Nyu-Yorkda rejissor Elia Kazanın rəhbərliyi altında Actors Studio-da təhsil alıb.

Qrir 1986-cı ildə Böyük Britaniyaya köçüb və Question Time və Newsnight Review kimi proqramlarda tez-tez panelist kimi çıxış edərək, günün mövzularını müzakirə edən Britaniya televiziyasının tanış simasına çevrilib.

O, ən yaxşı pyes üçün Verity Bargate mükafatını qazanan Munda Negra kimi mükafatlı əsərlərin, həmçinin Hanging by Her Teeth (1994) və Entropy (2009) kimi romanların müəllifidir.

Bir vaxtlar Observer tərəfindən ölkənin aparıcı ictimai ziyalılarından biri adlandırılan Qririn müxtəlif sahələrdə və platformalarda gördüyü işlər çox vaxt mədəniyyət, irq və ictimai institutlarla bağlı məsələləri əhatə edirdi.

2016-cı ildə Black Lives Matter hərəkatından sonra Guardian-a danışan Qrir demişdi: "Səhər oyananda mən sadəcə özüməm. Qapıdan çıxanda isə dünya üçün qaradərili bir qadına çevrilirəm".

O əlavə etmişdi: "Mən qaradərili qadınlara həmişə deyirəm: Özünüzə görə üzr istəməyin və saçınızı təbii saxlayın. Eşidildiyinizdən əmin olun".

Qrir Britaniya Muzeyi, Kral Opera Evi və London Film Məktəbi daxil olmaqla bir sıra mədəniyyət qurumlarının idarə heyətində çalışıb və Londonun Kinqston Universitetinin kansleri olub.

Onun digər nəşr olunmuş əsərlərinə A Parallel Life adlı memuarı və ABŞ şairi və dramaturqu Lenqston Hyuzun tərcümeyi-halı daxildir.

Həmçinin 2009-cu ildə onun memuar və musiqi tarixini özündə birləşdirən Obama Music kitabı nəşr olunub.

Qrir 2010-cu ildə incəsənətə verdiyi xidmətlərə görə Britaniya İmperiyası Ordeni (OBE) ilə təltif edilib.

2022-ci ildə o, Kral Ədəbiyyat Cəmiyyətinin üzvü təyin edilib.

Yayımçı və yazıçı Con Simpson çərşənbə günü öz ehtiramını bildirərək yazıb: "Yazıçı və tənqidçi Boni Qririn vəfatı xəbərini eşitmək çox kədərlidir".

"O, yaxşı dost idi və mənə ehtiyac duyduğum vaxtda güclü dəstək verdi. Çox ağıllı idi, lakin həmişə şəxsi hücumlardan qaçırdı. Böyük itkidir".

Qrir ilə bir neçə dəfə müsahibə aparan jurnalist və yayımçı Sancita Miska onu "ictimai müzakirələrimizdə çatışmayacaq ağıllı, şux və od püskürən bir şəxsiyyət" kimi xatırlayıb.